{"id":108309,"date":"2012-12-03T12:09:00","date_gmt":"2012-12-03T12:09:00","guid":{"rendered":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/wlc-article\/migrating-bupoopo-bulidunda-kuti-mbubwaapindula-kkalenda\/"},"modified":"2025-08-20T15:42:38","modified_gmt":"2025-08-20T15:42:38","slug":"bupoopo-bulidunda-kuti-mbubwaapindula-kkalenda","status":"publish","type":"wlc-article","link":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/to\/articles\/kkalenda-lya-yah\/bupoopo-bulidunda-kuti-mbubwaapindula-kkalenda\/","title":{"rendered":"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda"},"content":{"rendered":"<div>\n<p>Cikombelo ca Katolika lyoonse cilaangulukide<br \/>\nkwaamba mulimo waco ngucaacita mukupindaula kkalenda. Babamba Nsabata mazubaano <em>beezyeezya<\/em> kuti Mujibelo njeyakali Nsabata yamu Bbaibbele, pele<br \/>\nCikombelo ca Katolika lwaco kunyina nocikakide mulimo ngucaacita mukukaka<br \/>\nNsabata iitobezya mwezi azuba yamu Bbaibbele akukulwaizya kukombela mubuzuba<br \/>\nbwa <em>dies<\/em> <em>Solis<\/em>, buzuba bukombwa Zuba mbuli leza.<\/p>\n<p>Imuzeezo ooyo wakazyila kumuswaangano wa<br \/>\nMbunga ya Nicea wakubikka ambali kkalenda lya Bbaibbele wakapegwa nguzu zizwa<br \/>\nkuli Constantine. Bama bbishopo bakali kuyandisya kumwaya kufumbwa cibajatanya<br \/>\nabu Juuda. Kucimwa buJuuda ncecakatonkela kumbele mulimo ooyo, mbuli<br \/>\nmbokulibonya mutwaambo ntwaakaamba Constantine: \u201cTutabaa cintu nociceya<br \/>\ncikonzyanya abantu bacima aaba [bama Juuda]. . . .\u201d<sup>(1)<\/sup><\/p>\n<p>Patrick Madrid, mumubandi wasikapepele mu<br \/>\nMukazi maziba 5, 2006, wakaamba kaambo aaka:<\/p>\n<p class=\"indenttext\">Kwakaba kukosozya zyintu ziyandika kucitwa<br \/>\nmu Cizuminano Cakale: milazyo yazipaizyo acizuminano ca Muusa cilailila<br \/>\nbweelede kubambwa akukombela mu Nsabata kubelesya zipaizyo zyabanyama, azimwi<br \/>\nmbuli zyeezyo. Balo bakali kuyanda kuti batondezye kuti buna Kristu buliimpene<br \/>\nkuzwa kubu Juuda. Bwakazwa kubu Juuda, pele buliimpene kuzwa kuli mbubo. <sup>(2)<\/sup><\/p>\n<p>Mukukakatila kutondezya kwaandaana ooko,<br \/>\nkuleka buyo kupindula kukomba mu Nsabata yabuzuba bwa ciloba kuya ku Nsondo<br \/>\niina Julius, pele woonse amapobwe aamwaka, aayo kusikila ciindi eeco aakacili<br \/>\nkusekelelwa, akadadulwa akubikkwa mucibaka cangawo mapobwe aluulwa, aabukombi<br \/>\nbwamituni, akwaapa mazina aaci Kristu akusanganya mazina mana Kristu.<\/p>\n<p class=\"indenttext\">Kutegwa bamvwanye Bakomba mituni abuna<br \/>\nKristu, Loma, katonkomene kutandila makanze aakwe, wakabweza ntaamo<br \/>\nyakuswaanganya mapobwe aaBakomba mituni amapobwe aabana Kristu, alimwi, kwiinda<br \/>\nmukupindaula akubambulula kkalenda cabunkutwe, eeci ticaali cintu cikatazya pe,<br \/>\nkuswaanganya Bukombi bwa mituni abuna Kristu \u2013 nkaambo lino buna Kristu<br \/>\nbwakabbide mukukomba zibumbwa. . .kuti bajatane mumaanza. <sup>(3)<\/sup><\/p>\n<p>T. Enright, bbishopo wa Cikombelo ca<br \/>\nSt.Alphonsus, wakasalqzya kwaamba kuti:<\/p>\n<p class=\"indenttext\">\u201cCakali Cikombelo ca Katolika eeco cakabamba<br \/>\nmulawo wakuti toonse tutobele kubamba Nsondo akwiisetekanya. Icikombelo<br \/>\ncakabikka mulawo ooyu muciindi Bbaibbele kalilembedwe kale. Aboobo ooyu mulawo<br \/>\ntuujanwi mu Bbaibbele pe. Cikombelo ca Katolika tiicakamwaya buyo Nsabata, pele<br \/>\namapobwe oonse aamwi aabu Juuda.<sup> (4)<\/sup><\/p>\n<p>Mulugwalo ndweenya oolu, Enright wakasomba<br \/>\nmali aasika ku $1000 \u201ckuli yooyo uunga wanditondezya kuzwa mu Bbaibbele<br \/>\nlilikke, kuti Ime mucinyonyoono cindicisa, ndeelede kubamba Nsondo<br \/>\nakwiisetekanya.\u201d Kunyina kudonaika kuti Cikombelo ca Katolika ncicaabikka<br \/>\nncobeni kucinca ooku:<\/p>\n<p class=\"indenttext\">Milawo, naa Mulawo . . .ooyo Wakalembwa<br \/>\namunwe ookwa Yahuwah atalaa mabwe aapapalele obile, ooyu mulawo wabulemu<br \/>\nwakatambulwa kuzwa kuli Singuzuzyoonse a Muusa akataa mizumo a Mulundu wa<br \/>\nSinai. . .Kristu awalo wakainduluka kwaamba Milawo eeyi mubweende akataa bantu<br \/>\n\u2013 yanda Yahuwah amweenzinyoko; Walo wakaambilizya kuti eeyi milawo iciliko mu<br \/>\nCizuminano ca Mulawo Mupya muli Mateyo, 19 amu Mulumbe waa Mulundu (Mateyo.,<br \/>\n5). Walo wakiipandulula milawo eeyi nciiamba, . . .<em>Cikombelo, kujanza limwi,<br \/>\nnicaamana kucinca buzuba bwakulyookezya kuzwa ku Nsabata yabu Juuda, naa buzuba<br \/>\nbwaciloba bwa mvwiki, kuya kubuzuba butaanzi, cakacinca Mulawo Watatu kuti<br \/>\nwaambe kuti Nsondo mbobuzuba bweelede kusetekanyigwa mbuli Buzuba bwa Simalelo<\/em>.<br \/>\nMbunga yaku Trent (Mumuswaangano wane, cilembedwe 19) isinganya baabo boonse<br \/>\nbakaka kuti Milawo ili kkumi iceelede<br \/>\nkubambwa abana Kristu.<sup> (5)<\/sup><\/p>\n<p>Tacili cintu ciluleme kutamikizya ba<br \/>\nKatolika baku Loma kuti mbampelenge kakuli lyoonse balaamba caantangalala kuti<br \/>\ncikombelo cabo ncicaacinca buzuba bwakukomba kuya ku Nsondo. Citobela aawa<br \/>\nntwaambo twaba Katolika nobaamba cakusinizya kuti balo mbibaacinca kkalenda<br \/>\nakusezyela bukombi kubuzuba bwa <em>dies Solis<\/em>:<\/p>\n<ul>\n<li>\n<p>\u201cNsondo&#8230;nkulengelezya kwa<br \/>\nCikombelo ca Katolika cilikke.\u201d <em>American Catholic Quarterly Review<\/em><br \/>\nJanuary 1883.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>\u201cNsondo&#8230;mulawo wa Cikombelo<br \/>\nca Katolika cilikke&#8230;\u201d <em>American Sentinel (Catholic)<\/em>, June 1893.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>\u201cNsondo mulazyo wa Cikombelo ca<br \/>\nKatolika alimwi iyeeme amilawo ya katolika&#8230;Kuzwa kumatalikilo kusikila<br \/>\nkumamanino aa Mangwalo kunyina pe mpocaamba kuti buzuba bwakukomba mumvwiki<br \/>\nbweelede kusezyelwa kubuzuba bucaalizya bwamvwiki kuya kubutaanzi.\u201d <em>Catholic<br \/>\nPress<\/em>, Sydney, Australia 1900.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>\u201cBasikukazya bayeeya kuti<br \/>\nmulimo wabo kusetekanya Nsondo. Nkaambo nzi? Nkaambo Cikombelo ca Katolika<br \/>\nmbocibaambila kuti bacite oobo. Kunyina akaambo kamwi nkobajisi&#8230;Kubamba<br \/>\nNsondo kuboolela mumulawo wa bupaizi wiindene ayooyo mulawo wabulemu wakubamba<br \/>\nNsabata. . .Ooyo wakabamba mulawo wa Nsondo. . .ncikombelo ca Nsondo.\u201d <em>Ecclesiatical<br \/>\nReview<\/em>, February 1914.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>Nkaambo kakuti ooku kucinca<br \/>\nkwaacitika kaindi loko, bantu bamazubaano bakaluba kale twaambo twaacitika<br \/>\nmumisela yakainda. Ncintu citakonzyeki kujana Nsabata ya Bbaibbele yamasimpe<br \/>\nkubelesya kkalenda lyabakomba mituni; aboobo, Mujibelo tamukonzyi kuba Nsabata<br \/>\nyakasimpe pe. Kabatazyi kasimpe aaka, bantu babamba Nsabata ya Mujibelo<br \/>\nbeezyeezya kuti Mujibelo nje Nsabata eeyo yaagwisyigwa bukombi. Ncobeni kuli<br \/>\nziindi zinjaanji balembi ba Katolika nobaambilizya kuti Mujibelo ni \u201cNsabata\u201d:<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>\u201cNcobeni Cikombeli ca Katolika<br \/>\ncitaminina kuti kucinca (Nsabata ya Mujibelo kuya ku Nsondo) waali mucito<br \/>\nwaco&#8230; Alimwi eeci ncecitondezyo canguzu zyaco zyabupaizi mumakani aabupaizi.\u201d<br \/>\nH. F. Thomas, Cancellor of Cardinal Gibbons.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>Nsondo yakajaninwa, kutali a<br \/>\nMangwalo, pele azilengwa zyabantu, alimwi mulazyo wini  wa Katolika. Mbuli mbokunyina Mangwalo aamba<br \/>\nkusezyela buzuba bucaalizya kuya kubuzuba butaanzi bwa mvwiki, Basikukazya<br \/>\nbeelede kubamba Nsabata Mujibelo akusiya ba Katolika kabajisi Nsondo yabo.\u201d <em>Catholic<br \/>\nRecord<\/em>, September 17, 1893.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>Busikukazya, mukukaka nguzu zya<br \/>\n[Cikombelo ca Loma), tabajisi kaambo ncobatobela muzeezo wa Nsondo, alimwi<br \/>\nbeelede kubamba Mujibelo kuti nje Nsabata.\u201d John Gilmary Shea <em>American<br \/>\nCatholic Quarterly Review<\/em>, January 1883.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>\u201cNdiza cintu cipati, nkucinca<br \/>\nkupati ooko nkucaacita Cikombelo, kwakacitika mumusela mutaanzi. Buzuba<br \/>\nbusetekene, bwa Nsabata, bwakacincwa kuzwa Mujibelo kuya mu Nsondo. \u201cBuzuba bwa<br \/>\nSimalelo\u201d bwakasalwa, kuleka kulaililwa kuli koonse kuzwa mu Mangwalo, pele<br \/>\nkutobela Cikombelo munguzu zyaco cini&#8230; aabo bantu bayeeya kuti Mangwalo ayelede<br \/>\nkuba alaa nguzu zilikke, beelede kuba bantu Balangila kuboola babuzuba bwa<br \/>\nciloba, akusetekanya buzuba bwa Mujibelo.\u201d St Catherine Church Sentinel<br \/>\nalgonac, Michigan, may 21, 1995.<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\n<p>\u201cHena muna Kristu uli oonse<br \/>\ntayelede kusalazya Nsondo akuleka milimo yakwe mubuzuba oobo? Hena kubamba<br \/>\nmulawo ooyu tacili akataa milimo yesu iisetekene? Pele kuti mwabala Bbaibbele<br \/>\nkuzwa ku Matalikilo kusikila ku Ciyubunuzyo, tamukonzyi kujana mulongo wamabala<br \/>\nnuuba omwe uupa nguzu zyakusetekanya Nsondo. Mangwalo akulwaizya kubamba<br \/>\nMujibelo, oobo buzuba iswe mbotutasetekanyi pe.\u201d James Cardinal Gibbons, The<br \/>\nFaith of Our Fathers (1917 edition),p. 72-72 (16<sup>th<\/sup> Edition, p. 111;<br \/>\n88<sup>th<\/sup> Edition, p. 89).<\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p>Mbuli tusimpe twamisela  mbotulubidwe kale abantu banji, ba Katolika<br \/>\nbakabelesya bbala lya mvwiki yazilengwa leza eeli (\u201cMujibelo\u201d), nkabela<br \/>\nakuletelezya lweeno. Alimwi kuboneka aanga balembi ba Katolika lwabo beni<br \/>\ntabazyi zyaacitika zyoonse mumusela zijatikizya mvwiki yamazubaano. Basicikolo<br \/>\nbana Katolika lyoonse balizyi kasimpe nokuba boobo. Mbuli sicikolo muna<br \/>\nKatolika uuzyi zintu zinji Patrick Madrid wakati:<\/p>\n<p class=\"indenttext\">\u201cIkkalenda ndyotutobela, kusanganya a<br \/>\nBalangila Kuboola mubuzuba bwa Ciloba, talisyi buyo kkalenda lyaabikkwa a<br \/>\nCikombelo ca Katolika, pele ndikkalenda liyeeme abweende bwa zuba kutali<br \/>\nbweende bwa mwezi. Alimwi kkalenda lyaba Juuda eelyo lyakali kutobelwa mucindi<br \/>\nca Kristu. . . litobelezya mwezi, ndifwaafwi kwamazuba ongaye kuli lyeelo<br \/>\nlitobelezya zuba. Aboobo, cintu cikopa ncakuti abalo Balangila Kuboola mu<br \/>\nBuzuba bwa Ciloba  tabakombi mubuzuba bwa<br \/>\nNsabata mbuli bwaali kukomba bama Juuda muciindi ca Kristu. <sup>(6)<\/sup><\/p>\n<p>Kakwiindide misela minjaanji, alimwi tusimpe<br \/>\ntwamisela katulubidwe, Mujibelo mwakalangikaanga nje Nsabata yabuzuba bwa<br \/>\nciloba. Aboobo, eelyo kkalenda lina Juliyasi nilyaasinikizyigwa  abana Kristu kuti balitobele mumakani<br \/>\naabupaizi, kunyina kuciindi eeco wakakopwa kuti buzuba bwa <em>dies Saturni<\/em><br \/>\nmbuzuba bwa <em>Sabbato<\/em>. Boonse bakalizyi kuti kwakali nzila zyobile<br \/>\nzyakubala mazuba zitobelezya <em>makkalenda obile aayimpene<\/em>. Cimwi cintu<br \/>\nceebeka ncabuzuba bwa \u201cMujibelo\u201d oobo bwakabikkwa mucibaka ca \u201cNsabata\u201d mbuli<br \/>\nmbokujanwa mumalembe aa Mbunga ya Laodicea.<\/p>\n<p>Kakwiindide kulembwa kwa mulazyo wa Nic\u00e6a,<br \/>\nbana Kristu baciindi cabaapositolo bakaya kumbele kukomba  akutobelezya kkalenda litobezya mwezi-azuba.<br \/>\nMbunga ya Laodicea yakaswaangana mumyaka makumi one kuti iletelezye \u201cBuzuba bwa<br \/>\nSimalelo\u201d mucibaaka ca  Nsabata iitobelezya mwezi.<\/p>\n<p class=\"indenttext\">Kutegwa bamanizye kucita makanze aabo,<br \/>\nkwakayandika kuti cikombelo cibikke mulawo uulesya akutazandula uli oonse<br \/>\nuubamba Nsabata kutegwa cilesye kukazyana kupati kunga kwaba [amakani<br \/>\naakukombela mu Nsondo]. Aboobo lino. . . \u201cmulawo wabulemu\u201d wa Constantine<br \/>\nambunga ya Nicaea wakati \u201ckunyina\u201d cintu \u201cciceelede kukonzyana acaba Juuda,\u201d<br \/>\nooyo nguwakaba musemo wakubikka mulawo <em>wakudyaaminina akutobela Nsabata ya<br \/>\nSimalelo, alimwi akubikka kutobela Nsondo mucibaka cayo<\/em>. <sup>(7)<\/sup><\/p>\n<p>Mulazyo 29 wambunga ya Laodicea wakali<br \/>\nkwaamba kuti:<\/p>\n<p class=\"indenttext\">&#8216;Bana Kristu tabeelede kutobela buJuuda<br \/>\nakubula cakucita Mujibelo, pele beelede kubeleka mubuzuba oobo; pele mubuzuba<br \/>\nbwa Simalelo mbobeelede kulemenezya, mbuli bana Kristu, bweelede kuba , kuti<br \/>\nkacikonzyeka, bataciti mulimo uli oonse mubuzuba oobo. Nokuba boobo, kuti<br \/>\nbajanwa kabatobela buJuuda, beelede kusinkilwa kuti batasiki kuli Kristu.<\/p>\n<p>Bbishopo wa Katolika kuLoma, Karl Josef von<br \/>\nHefele (1809-1893), wakati ibbala lya \u201cMujibelo\u201d lipedwe buyo muzilembedwe<br \/>\nmazubaano. Von Hefele wakali muntu wakaalaa nguzu mukusala mabala<br \/>\naakabelesyegwa mu Muswaangano waku Laodicea. Sicikolo waku German, mwiiyi<br \/>\nalimwi syaazyibwene wazya Musela wa Cikombelo, wakaiya kucikolo ca University<br \/>\nlya T\u03cbbingen. Cimwi ncaakalemba cakalaa mutwe wakuti History of the Councils of<br \/>\nthe Church from the Original Documents. Mbuli Bbishopo asyaazyibwene, wakalaa<br \/>\nnzila yakusika aakalembedwe Mangwalo mataanzi muziyobwedo zyaku Vatican!<\/p>\n<p>Kujatikizya bwakaamba Von Hefele, ibbala<br \/>\nlitaanzi lyakabelesyedwe muci Giliki amuci Latini lyakali \u201cSabbath.\u201d Ibbala lya<br \/>\n\u201canathema\u201d (uusingidwe\u201d) lyakali kubelesyegwa mucibaka ca \u201ckusinkila\u201d.  Aboobo malembe aaci Latini taajisi mabala aa <em>dies<br \/>\nSaturni<\/em> (Mujibelo) pele abelesya buyo bbala lya <em>Sabbato<\/em>, naa<br \/>\n\u201cSabbath\u201d<\/p>\n<p>Ansi aawa kuli mabala aaci Latini:<\/p>\n<p class=\"indenttext\"><em>Quod<br \/>\nnon oportet Christianos Judaizere et otiare in Sabbato, sed operari in eodem<br \/>\ndie. Preferentes autem in veneratione Dominicum diem si vacre voluerint, ut<br \/>\nChristiani hoc faciat; quod si reperti fuerint Judaizere Anathema sint a<br \/>\nChristo.<\/em><\/p>\n<p>Atwiinduluke<br \/>\ncaambwa aawa: Bana Kristu muciindi cakucinca kkalenda tibaazingidwe<br \/>\namakani aa Mujibelo kuti ni Nsabata. Boonse bakalizyi kuti buzuba bwa dies Saturni bwakasezyegwa kuzwa kubutaanzi<br \/>\nbwa kkalenda lya bukombi bwa mituni kuya buzuba bucaalizya mumvwiki ya bukombi<br \/>\nbwa mituni, akusiya buzuba bwa Sabbato bwaciloba butobezya mwezi-azuba<br \/>\nbwa kkalenda lyaba Juuda kakunyina uuli mubulelo uuyanda kubutabilila. Alimwi, aaya akali<br \/>\nmazuba  aayindene obile aajanwa<br \/>\nmumakkalenda obile aayimpene.<\/p>\n<p>Eusebius<br \/>\nwaku Caesarea, mulembi wamusela wacikombelo ooyo wakapona mumazuba ngeenya a<br \/>\nConstantine, wakaamba kanjikanji zintu zijatikizya kucinca kkalenda muciindi<br \/>\neeco. Kusyomwa kuti wakali mupaizi ooyo wakabbizya Constantine kaindi kasyoonto<br \/>\nkatana kufwa. Kumatalikilo amuswaanganao wa Nicaea, Eusebius wakakkede kululyo<br \/>\nlwa Constantine alimwi wakapa mulumbe uujuzya muswaangano ooyo. <sup>(8)<\/sup><br \/>\nEusebius wakasalazya kuti kusumpulwa kwa buzuba bwa dies Solis atalaa buzuba bwa Sabbato bwaba Juuda kutali atalaa<br \/>\nbuzuba bwa dies Saturni.<\/p>\n<p class=\"indenttext\">Zintu<br \/>\nzyoonse zyakali kuyandika kucitwa mu Nsabata, zyakalonzyelwa kubuzuba bwa<br \/>\nSimalelo, kuti mpozyeelede kubeda, alimwi ncecintu ciinda kulemenena kwiinda<br \/>\nNsabata yabu Juuda.<sup>(9)<\/sup><\/p>\n<p>Mpaaciindi<br \/>\neeco Sylvester I, bbishopo waku Loma mu Muswaangano waku Nicaea, naakasoleka<br \/>\nkwiituluka mazina aamvwiki yabukombi bwamituni kubelesya mazina aamvwiki yamu<br \/>\nBbaibbele. \u201cOoyu wakali musela wa Constantine Mupati, eelyo ciimo ca Cikombelo<br \/>\neeci nicaasumpuka kapati, alimwi kucinca kwamusyobo ooyu kwaalibonya kapati<br \/>\nmumunzi wa Loma.\u201d<sup> (10)<\/sup><\/p>\n<p>Bakatolika,<br \/>\nkabazyi bwini kuti kunyina kaambo mu Bbaibbele ncobeelede kukombela mu Nsondo,<br \/>\nbakabona kuti Basikukazya kunyina mpobaimvwi abalo pe.<\/p>\n<ul>\n<li>\u201cEeci nciibalusyo kuli ba Presbyterian, ba Baptist, ba Methodist, abana<br \/>\nKristu bamwi, kuti Ibbaibbele kunyina pe anolibatabilide mukukombela mu Nsondo<br \/>\nkwabo. Nsondo mulazyo wa Cikombelo ca Katolika caku Loma, alimwi aabo babamba<br \/>\nbuzuba oobo batobela mulawo wa Cikombelo ca Katolika.\u201d Mupaizi Brady, kapa<br \/>\nmulumbe wakalembwa mubbuku The News, Elizabeth, New Jersey, Miyoba 18, 1903.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\u201cHena Iswe Tulalemeka a Kupa bulemu Mukusetekanya buzuba bwa Nsondo? Kuzwa<br \/>\nmuli ceeci tulakonzya kuteelela mbozibede bupati nguzu zya cikombelo<br \/>\nmukusandulwida nokuba kupandulwida ndiswe milawo ya Yahuwah-nguzu zizuminwa<br \/>\nabuna Kristu boonse anyika, nobaba baabo balyaamba kuti Mangwalo alikke<br \/>\nngaalela lusyomo lwabo, nkaambo kakuti babamba buzuba bwa Nsondo kulyookezya<br \/>\nkutali bwa ciloba bwa mvwiki oobo mbolilailila Bbaibbele. Oobo mbotuzyi swebo<br \/>\nkuti mbobweelede kusetekanyigwa, kuzyila buyo mucilengwa akuyiisya kwa<br \/>\nCikombelo ca Katolika.\u201d Henry Gibson Catechism Made Easy, #2, 9<sup>th<\/sup> edition,<br \/>\nvol. 1, pp. 341-342.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\u201cCakali Cikombelo ca Katolika eeco&#8230;cakasezyela buzuba bwakulyookezya<br \/>\nkuya ku Nsondo mukwiibalusya kubuka kuzwa kubafu kwa Simalelo wesu. Aboobo<br \/>\nkubamba Nsondo nkobacita Basikukazya kulemekezya nkobatupeda, nokuba kuti<br \/>\nbalatukazya lwabo, inguzu zya [Katolika baku Loma] cikombelo.\u201d Monsignor Louis<br \/>\nSegur, Plain Talk About the Protestantism of Today, 1868, p. 213.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\u201cBasikukazya&#8230;bazumina Nsondo kuleka Mujibelo kuti mbobuzuba<br \/>\nbwakukomba abantu boonse kuzwa leelyo Cikombelo ca Katolika nicaacinca buzuba<br \/>\noobo&#8230;Pele muzeezo wa Basikukazya tuuyibalukide kuti&#8230;mukubamba Nsondo,<br \/>\nbatambula nguzu zyamwaambilizi wa cikombelo, Poopo.\u201d Our Sunday<br \/>\nVisitor,<br \/>\nMulumi 15, 1950.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>\u201cCikombelo ca [Katolika] ncicaacinca kubamba Nsabata kuya ku Nsondo<br \/>\nkwiinda munguzu zyaco zitalubili, nzyicaapegwa amusololi waco, Jeesu Kristu.<br \/>\nSikukazya nataminina kuti Bbaibbele lilikke ndelisolweda lusyomo lwakwe, takwe<br \/>\nmpaimina eelyo nabamba Nsondo.\u201d The Catholic Universe Bulletin, Kasangalubwi<br \/>\n14, 1942, p. 4.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Muna<br \/>\nKatolika uusyoma kuti Kristu wakabusyigwa mu Nsondo ulilondokede kwiinda<br \/>\nSikukazya  uubamba-Nsondo uutaminina kuti<br \/>\nzyoonse nzyasyoma zyizwa mu Bbaibbele alimwi mu Bbaibbele lilikke. Ba Katolika<br \/>\nbabikkide zilengwa amilawo yaba poopo babo kumbele lya Bbaibbele, aboobo<br \/>\nkunyina kudonaika muli mbabo mukusyoma kuti Nsondo mbobuzuba bwa kubuka kuzwa<br \/>\nkubafu. Kuli mbabo, kasimpe ncilengwa cili coonse ncaamba kuti batobele poopo<br \/>\nwabo.<\/p>\n<p>Nokubaboobo,<br \/>\nSikukazya uusinganya ba Katolika nkaambo kakuti batobela zilengwa kutali<br \/>\nBbaibbele, pele walo kacikombela mu Nsondo, nguuindide kutalulama. Kuya<br \/>\nkumbele, ba Juuda abakomba Mujibelo batonkomene kwaamba kuti Buzuba Bululeme<br \/>\nBwini, bunyina makani pe kuli Yahuwah, kwamana boobo kababamba buzuba bwa ciloba<br \/>\nbujanwa kubelesya kkalenda lyabukombi bwa mituni, kkalenda lyamazuba aaitwa<br \/>\nmazina aamituni, aaba mbabaindide ali boonse kupyopyongana! Kuti nicali<br \/>\ncintu ciyandika kapati kukombela mubuzuba bwa Nsabata yamasimpe, nkabela<br \/>\nkkalenda lyakumatalikilo, eelyo ndyaakabikka Yahuwah kumalengelo, lyeelede kubelesyegwa<br \/>\nkujana buzuba oobo Nsabata niisika.<\/p>\n<p>Eelyo<br \/>\ntwaambo twamisela tujatikizya kkalenda lina Juliyasi notuteelelwa, cilakonzyeka<br \/>\nkubonwa kuti Nsondo tiili buyo buzuba bwakukomba bulikke bujanwa kubelesya<br \/>\nkkalenda lyamituni. Mujibelo, dies Saturni, buzuba bwakali butaanzi akkalenda<br \/>\nlyamituni, mbuzuba butaluleme kutobelwa kuti niNsabata yamu Bbaibbele.<\/p>\n<p>Kuli<br \/>\nkaambyo kansiku kaamba kuti: \u201cOoyo weendelezya kkalenda, nguuyendelezya nyika.\u201d<br \/>\nNguni uukweendelezya webo? Buzuba mbosalide kukomba, oobo bujanwa mukubelesya<br \/>\nkkalenda ndyobelesya, buyubununa leza ooyo webo ngokomba.<\/p>\n<hr style=\"width: 100%\" \/>\n<p>(1) Heinrich Graetz, History of the Jews, (Philadelphia: The Jewish Publication<br \/>\nSociety of America, 1893), Vol. II, pp. 563-564.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(2) Patrick Madrid, comments on \u201cOpen Line,\u201d EWTN,<br \/>\nGlobal Catholic Radio Network, January 5, 2006.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(3) Alexander Hislop, The Two Babylons, (New Jersey: Loizeaux Brothers, 1959),<br \/>\np.105, emphasis supplied.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(4) Letter by T. Enright, Bishop of St. Alphonsus<br \/>\nChurch, St. Louis, Missouri, June, 1905, emphasis supplied.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(5) Charles George Herbermann, Knights of Columbus<br \/>\nCatholic Truth Committee, The<br \/>\nCatholic Encyclopedia, (Harvard University: Encyclopedia Press,<br \/>\n1908), p. 153, emphasis supplied.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(6) Patrick Madrid on \u201cOpen Line,\u201d EWTN, Global<br \/>\nCatholic Radio Network, January 5, 2006. To read or hear Madrid\u2019s comments in<br \/>\ntheir entirety, please visit:<br \/>\n4angelspublications.com\/articles\/catholic_scholar.php.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(7) A. T. Jones, The Two Republics, (Ithaca, Michigan: A. B. Publishing,<br \/>\nInc., n.d.), p. 321, emphasis supplied.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(8) Catholic<br \/>\nEncyclopedia, \u201cEusebius of Caesarea,\u201d www.NewAdvent.org.<\/p>\n<\/div>\n<div>\n<p>(9) Eusebius, Commentary on the Psalms, Psalm 91 (Psalm 92 in the A.V.),<br \/>\nin J. P. Migne, Patrologia<br \/>\nGraeca, Vol. 23, column 1172, author\u2019s translation, as quoted in R.<br \/>\nL. Odom, Sunday Sacredness in<br \/>\nRoman Paganism,Review &amp; Herald Publ. Assoc., 1944, p. 141.<\/p>\n<\/div>\n<p>\n(10) \u201cPope Sylvester I\u201d<br \/>\n(d. December 31, 335), Catholic Encyclopedia, www.newadvent.org.<\/p>\n","protected":false},"featured_media":215132,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"class_list":["post-108309","wlc-article","type-wlc-article","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","wlc-article-category-kkalenda-lya-yah","wlc-content-directory-creator-s-calendar-vs-rome-s-calendar-the-issues-at-stake"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v26.7 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda - Worlds Last Chance<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda - Worlds Last Chance\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Cikombelo ca Katolika lyoonse cilaangulukide kwaamba mulimo waco ngucaacita mukupindaula kkalenda. Babamba Nsabata mazubaano beezyeezya kuti Mujibelo njeyakali Nsabata yamu Bbaibbele, pele Cikombelo ca Katolika lwaco kunyina nocikakide mulimo ngucaacita mukukaka Nsabata iitobezya mwezi azuba yamu Bbaibbele akukulwaizya kukombela mubuzuba bwa dies Solis, buzuba bukombwa Zuba mbuli leza. Imuzeezo ooyo wakazyila kumuswaangano wa Mbunga ya [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Worlds Last Chance\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-08-20T15:42:38+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/s3.amazonaws.com\/static.worldslastchance.org\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"250\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"159\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"11 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/\",\"url\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/\",\"name\":\"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda - Worlds Last Chance\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/stg-media.worldslastchance.com\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg\",\"datePublished\":\"2012-12-03T12:09:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-20T15:42:38+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"to-ZM\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"to-ZM\",\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/stg-media.worldslastchance.com\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/stg-media.worldslastchance.com\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg\",\"width\":250,\"height\":159},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Articles\",\"item\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/\",\"name\":\"Worlds Last Chance\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"to-ZM\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda - Worlds Last Chance","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda - Worlds Last Chance","og_description":"Cikombelo ca Katolika lyoonse cilaangulukide kwaamba mulimo waco ngucaacita mukupindaula kkalenda. Babamba Nsabata mazubaano beezyeezya kuti Mujibelo njeyakali Nsabata yamu Bbaibbele, pele Cikombelo ca Katolika lwaco kunyina nocikakide mulimo ngucaacita mukukaka Nsabata iitobezya mwezi azuba yamu Bbaibbele akukulwaizya kukombela mubuzuba bwa dies Solis, buzuba bukombwa Zuba mbuli leza. Imuzeezo ooyo wakazyila kumuswaangano wa Mbunga ya [&hellip;]","og_url":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/","og_site_name":"Worlds Last Chance","article_modified_time":"2025-08-20T15:42:38+00:00","og_image":[{"width":250,"height":159,"url":"https:\/\/s3.amazonaws.com\/static.worldslastchance.org\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg","type":"image\/jpeg"}],"twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. reading time":"11 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/","url":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/","name":"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda - Worlds Last Chance","isPartOf":{"@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/stg-media.worldslastchance.com\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg","datePublished":"2012-12-03T12:09:00+00:00","dateModified":"2025-08-20T15:42:38+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#breadcrumb"},"inLanguage":"to-ZM","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"to-ZM","@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#primaryimage","url":"https:\/\/stg-media.worldslastchance.com\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg","contentUrl":"https:\/\/stg-media.worldslastchance.com\/2025\/08\/papacy-boasts-of-calendar-change-citonga.jpg","width":250,"height":159},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/yah-s-calendar\/papacy-boasts-of-calendar-change\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Articles","item":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/articles\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Bupoopo Bulidunda Kuti Mbubwaapindula Kkalenda"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/#website","url":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/","name":"Worlds Last Chance","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/nl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"to-ZM"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/to\/wp-json\/wp\/v2\/wlc-article\/108309","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/to\/wp-json\/wp\/v2\/wlc-article"}],"about":[{"href":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/to\/wp-json\/wp\/v2\/types\/wlc-article"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/to\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=108309"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/to\/wp-json\/wp\/v2\/media\/215132"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/staging.worldslastchance.com\/to\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=108309"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}